Aristoteles , MÖ 330 - MÖ 322 yılları arasında yaşamış yunan filozoftur.
Astronomi , fizik , psikoloji , siyaset , biyoloji ve zooloji alanlarında çalışmıştır. Çalışmaları günümüz modern bilimine fayda sağlıyor. Aristoteles felsefi ve politik fikirlerini ampirik gözlem yöntemlerine dayandırmıştır. Hayatının bir çok yılını hayvanları gözlemleyerek ve sınıflandırarak geçirdi. Bir çok hayvanı taksonomiye , gözlemleyerek kaydetti. Aristoteles politika ile yakından ilgiliydi.
Ünlü filozof , "Politika" adlı kitabında Bazı kişilerin sivil yaşamdan dışlanmasını ve köleliğin gerekli olduğu durumların olduğunu savunuyor. Bu durumun insanların doğası gereği olması gerektiği düşüncesindeydi. İnsanların , doğum anından itibaren , herkesin bir statüsü olduğunu ve bazılarının köle olarak doğduğu ve bazılarının ise yönetmek için doğduğunu savunmuştur. Bu durum Aristo'ya göre kişilerin kendileri için de en doğru olan seçenektir.
Aristoteles "Politika" kitabın da anlattığı politik teoriler , doğanın tartışılmaz ilkelerine dayandırılabilir.
Toplum , yalnızca doğuştan gelen köle olma doğruluğu ve hiyerarşi ile düzgün bir şekilde yönetilebilir.
Kısacası , Aristoteles en özgür kesimden köle kesime kadar olması gereken hiyerarşiyi savundu.
Bu düşüncede olmasının sebebi doğaydı. Doğadan ilham alıyordu.
Aristoteles bilimsel ırkçılığın kurucusudur diyebiliriz belki de. Bu sav daha sonraları da kendisini geliştirmiş , bir çok aydın tarafından kabul gördü. Zeki ya da zengin olan bir kişi ile sıradan bir kişi aynı olamazdı. Bu doğaya aykırıydı ve düzensizliği getirirdi. Aristoteles dediklerinde ne kadar haklıda olsa, toplumun büyük bir kısmı bu savı desteklemiyor.
Aristoteles yıllarca Platon akademisinde ders aldı .Daha sonra kendisi de Büyük İskender' in hocalığını yapmıştır. Lyceum'da bir kütüphane kurdu ve birçok parşömeni de kendisi yazdı.
Peki Aristoteles neye inanıyordu ?
Dünyanın her zaman var olduğuna ve sonsuz durumda olduğuna inanırdı. Dünya hiçbir zaman değişmemişti ve dönen cisimler için her zaman mükemmel bir dairesel hareket sağlıyordu.(Aristoteles bu fikri savunurken o zamanın dünyasında dünya düz kabul ediliyordu).
Dünyanın ve doğanın 4 unsuruna - toprak (en ağır) , su , hava , ateş (en hafif) ve beşinci bir element olan 'eter' e inanıyordu. Fakat bu 4 unsuru öneren ilk kişi değildi. Anaksimenes'in ortaya attığı bir fikirdir. Aristoteles , vücudun hafif mi yoksa ağır mı olduğunu belirlemek için 'hafifliğin' merkezden uzaklaşmanın doğası olduğuna ve 'ağırlığın' merkeze doğru ilerlemenin doğası olduğuna inanıyordu.
Aristoteles tüm vücutların düzenli yada düzensiz olabilen doğal bir hareket tarzına inanırdı. Hareket eden her şeyin bir şey tarafından hareket ettirildiğini düşünürdü. Hareketin düzensizliği , hareket ettirenden veya taşınan nesneden veya her ikisinden kaynaklanıyor olmalıydı. Yani bu , vücutların doğal olarak düz bir çizgide hareket edebileceğini veya hepsinin olmayabileceğini söylüyordu.
Aristoteles jeosantrik bir model ortaya çıkardı. Bu modelde evrenin merkezinde dünya vardı. Merkezden en uzaktaki dış tarafa doğru sırayla : Dünya , ay , merkür , venüs , güneş , mars , jüpiter , satürn'ü yerleştirdi. Yıldızlar da dünyanın ne kadar küçük olduğunu ortaya koyuyordu. (anlatılmak istenen bir kişinin Libya'da bir kişinin Kıbrıs'ta olmasına rağmen aynı yıldız kümelerini görüyor olmaları).
Aristoteles yaşadığımız dünyanı benzersiz olduğuna ve insanlığın evrende yalnız olduğuna inanıyordu. Hipotezi ise ; birden fazla dünya olsaydı ve evrenin merkezde birden fazla nesnesi varsa o zaman dünya gibi öğelerin düşebileceği bir çok doğal yer olmalıydı. Yani anlatılmak istenen eğer birden fazla merkez olsaydı gezegenler dünyanın etrafında dönemezlerdi.
Aristoteles Newton'un 3 temel yasasından önce temel hareket yasalarını belirledi . Aristoteles evrenin modelinde her ne kadar yanılıyor olsa da , ondan sonra gelen Galileo , Kopernik ve Newton için temel oluşturmuştur.
0 Yorumlar