Yıldız patlamaları, Güneş'ten gelen ısı ve ışık, gezegenimizin koordinatta sabit durması (ufak değişimler hariç) ve yüksek enerji kaynağımız nükleer enerji...
Evrende her fenomen, kuvvetler kanunu ile gerçekleşir. Şuana kadar doğanın keşfettiğimiz 4 temel kuvvet yasası var.
Yer çekimi, elektromanyetizma , güçlü nükleer , zayıf nükleer
Yakın zaman da ' 5. kuvvet bulundu ' haberleri ortaya çıktı. Peki 5. kuvvet nedir ? Nasıl bulundu? Etkileri nedir ? bunlara bakalım...
5. kuvveti daha iyi anlayabilmek için öncelikle bilinen 4 temel kuvvete bakmalıyız.
Yer çekimi
Kütleye sahip iki maddenin (yıldız, gezegen,atom) birbirine doğru uyguladığı kuvvetdir. Big Bang (büyük patlama) ile açığa çıkan enerjinin oluşturduğu o muazzam genişlemenin uzay boşluğuna sabitlenmesi kütle çekimdir. Kütle çekim ile yer çekimin aynı şey olduğu halen tartışma konusudur. Einsten ikisini aynı tanımlamıştır. Vektörel kavramlar olarak fizikte ikisinin farklı olduğunu düşünler de var. Şöyle de düşünebiliriz ; gezegen gibi büyük kütleli cisimler arasında ki çekim kütle çekim, dünyanın yere doğru kütlemizi çekmesi yer çekimi.
Elektromanyetizma
İsminden de kendisini belli ettiği gibi elektrik ile manyetik alanın etkileşimidir. Elektrik kuvvetleri, hareketli ya da durgun (statik) yüklere sahip olabilir. Hareket eden yükler manyetik bir alana sebep oldu bu manyetik alan üzerinden elektrik aktı. Biz bu etkileşime elektromanyetizma diyoruz.
Güçlü nükleer kuvvet
Güçlü ve zayıf nükleer kuvvetler, yer çekiminde daha güçlü olmalarına rağmen sadece atom araları gibi atomik alanlarda bulunurlar. Herşeyin bir arada bir tutkal gibi tutunmasını sağlar. Bunu proton ve nötronları bi arada tutarak yapar.
Zayıf nükleer kuvvet
Güçlü nükleer kuvvetin tersine radyoaktif bozunmadan sorumludur. Atomik parçalanmayı kontrol eder. Aynı zamanda füzyon tepkimesini (iki hafif elementin nükleer reaksiyon sonucu birleşerek daha ağır element oluşturması) tetikleyen de bu kuvvettir.
Peki 5. kuvvetin varlığını destekleyen kanıtlar nelerdir ?
Geçen yıl Macar bilim akademisinden bir grup fizikçi, deneyler sırasında anormal derecede şaşırtıcı durumlar ile karşılaştı. Bu anormaliklerden tam emin olamadılar fakat hafif bir parçacığa işaret ettiğini düşündüler. Bu parçacığın kütle sahibi mi yoksa foton gibi kütlesiz bir bozon türü mü olup olmadığını anlayamadılar. Aynı üniversitenin (irvine kaliforniya üniv.) fizik ve astronomi profesörü Jonathan Feng ve ekibi macar bilim adamlarının deneylerini tekrarladı ve yeni bir kuvvet taşıyıcı bozon bulunmuş olabileceğine karar verdi. Feng, eğer bu doğruysa evrenin sırlarını öğrenmede bir adım daha ileri gidilebilecek bir devrim olacağı kanaatinde.
Nasıl bir kuvvet ?
Elektromanyetizmaya çok benziyor. Fakat elektriğin elektron ve proton üzerinde hareket ederken bu kuvvet elektron ve nötron ile etkileşimde kalıyor. Bu yönde ki çalışmalar halen devam ediyor. Eğer bu kanıtlanırsa evrenimizin nasıl çalıştığını daha iyi anlayabiliriz. Zaman bize bunu gösterecektir .Sonuçta bilim sabır gerektirir :)
0 Yorumlar